Cukry

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Jan Paweł Jastrzębski


                        

Kilka najważniejszych polisacharydów to:

Skrobia: (C6H10O5)n gdzie n=300-400; występuje w roślinach głównie jako magazyn energii; występuje w dwóch formach (jako mieszanka obu):

  • amyloza – nie rozgałęzione nici złożone z α-D-glukoz połączonych wiązaniem α-1,4-glikozydowym, stanowi około jedną piątą część skrobi
  • amylopektyna – rozgałęziona forma, stanowi większą część skrobi bo 4/5, łańcuchy polimeru rozgałęziają się wiązaniami α-1,6-glikozydowymi, trudniej od amylozy rozpuszczalne w wodzie

Glikogen: jest to zwierzęcy odpowiednik skrobi, polimer α-D-glukanu o wiązaniach α-1,4-glikozydowych z częstymi rozgałęzieniami wiązań α-1,6-glikozydowych; bardzo dużo rozgałęzień, stosunkowo łatwo rozpuszczalny w wodzie.

Celuloza: (C6H10O5)n gdzie n=20 000 cukier roślinny, bardzo podobna do skrobi jednak podjednostkami są cząsteczki β-glukozy, więc występują wiązania β-1,4-glikozydowe (nie rozgałęziają się), prawie połowa węgla organicznego roślin tworzy celulozę (główny składnik ścian komórkowych); nie rozpuszczalna, bardzo trudno trawiona tylko przez niektóre bakterie.

Heteroglikany, pektyny, inolina: należą do hemiceluloz, są to cukry roślinne głównie wchodzące w skład ściany komórkowej, są heteropolimerami (zbudowane z różnych monomerów).

Istnieje wiele cząsteczek będących pochodnymi wielocukrów, np.: chityna, heparyna, glikolipidy, glikoproteiny.

Przykładowe pytania maturalne (egzamin ustny) dotyczące powyższego artykułu.

  • Przedstaw ogólna charakterystykę cukrowców jako grupy związków organicznych.
  • Cukry proste, dwucukry, polisacharydy – przedstaw wspólne cechy tych grup oraz podstawowe różnice.
  • Przedstaw różne typy izomeryzacji na przykładzie węglowodanów.

strona:    1    2    3    4  



Test:


Pentozy:
a) zawierają 3 atomy węgla
b) zawierają 4 atomy węgla
c) zawierają 6 atomów węgla
d) zawierają 5 atomów węgla
Rozwiązanie

Nazwa węglowodany pochodzi od tego, że:
a) jest to przypadkowa zbieżność brzmienia
b) skład chemiczny wszystkich węglowodanów to tlen z wodorem w stosunku 1:2 i węgiel
c) powstają w wyniku reakcji chemicznej zachodzącej po zalaniu gorącego węgla wodą
d) pierwszy raz wyekstrahowane je z grudy węgla, którą wyłowiono z dna morza
Rozwiązanie

Deoksyryboza
a) wchodzi w skład DNA
b) buduje celulozę
c) jest triozą
d) jest dwucukrem
Rozwiązanie



Zobacz inne artykuły:
Cukry
Lipidy
Białka
Kwasy nukleinowe

Tagi: